Bestraling van het hoofd .

De behandeling

Bekijk de video

Alles over bestraling van het hoofd

Hier leest u alles over de bestraling van de hersenen. U vindt informatie over hersentumoren, hoe de bestraling werkt en welke bijwerkingen u kunt krijgen. Ook geven we u adviezen voor een goede behandeling.

De ziekte

Hersentumoren kunnen op twee manieren ontstaan:

  • In de hersenen zelf. Dan noemen we het een primaire tumor.
  • Door kankercellen die vanuit een ander deel van het lichaam naar de hersenen zijn gegaan. Dan noemen we het een uitzaaiing of metastase.

Vooral bij longkanker, borstkanker en huidkanker (melanoom) kunnen er uitzaaiingen naar de hersenen ontstaan. Een tumor in de hersenen kan klachten geven, zoals:

  • Uitval van functies, bijvoorbeeld moeite met bewegen of praten
  • Epileptische aanvallen
  • Hoofdpijn
  • Veranderingen in gedrag of karakter
  • Moeite met het dagelijks functioneren

Enkele adviezen

  • Kijk ook bij de veelgestelde vragen over bestraling van de hersenen.

De behandeling

Een tumor in de hersenen kan behandeld worden met een operatie, chemotherapie, bestraling of een combinatie daarvan. In het ZRTI behandelen we met bestraling (radiotherapie). Bestraling zorgt ervoor dat de kankercellen kapotgaan. Hierdoor kunnen ze niet meer groeien of zich verspreiden. Uw lichaam ruimt deze kapotte cellen zelf op. 

Bestraling kan op drie manieren worden ingezet:

  • Genezing (curatief): als het doel is om u beter te maken.
  • Klachten verminderen (palliatief): als genezen niet meer mogelijk is, maar de klachten wel minder kunnen worden.
  • Voorkomen van klachten (electief): soms bestralen we de hersenen al voordat er uitzaaiingen zichtbaar zijn.

Behandelroute en duur

Bij het ZRTI volgen we een behandelroute met zeven stappen. Hoe lang de bestraling duurt, hangt af van uw situatie en het doel van de behandeling. De bestraling kan één keer zijn, maar ook elke werkdag gedurende meerdere weken (tot maximaal zeven weken). Een afspraak duurt meestal tussen de 10 en 30 minuten, afhankelijk van de techniek.

Hulpmiddelen

Als u bestraling op het hoofd krijgt, maken we een masker op maat. U draagt dit masker bij elke bestraling. Het zorgt ervoor dat uw hoofd goed stil blijft liggen. Op het masker staan lijntjes, zodat we precies kunnen zien waar we moeten bestralen.

Stereotactische bestraling

Een kleine groep patiënten krijgt stereotactische bestraling. Hierbij gebruiken we heel smalle stralingsbundels met een hoge dosis. Deze behandeling bestaat vaak uit een klein aantal bestralingen.

Enkele adviezen

  • Vindt u het maken van het masker spannend of eng? Vertel dit dan aan de laboranten. Zij houden daar rekening mee.
  • Kijk ook bij de veelgestelde vragen over bestraling van de hersenen.

Mogelijke bijwerkingen

U voelt niets van de bestraling zelf. Soms ziet iemand tijdens de bestraling lichtflitsen. Dat komt door prikkeling van de oogzenuw. Dit is niet gevaarlijk. Tijdens of na de behandeling kunt u wel bijwerkingen krijgen. Deze verschillen per persoon. Veel voorkomende bijwerkingen zijn:

  • Vermoeidheid
  • Hoofdpijn
  • Misselijkheid
  • Haaruitval rond het bestraalde gebied
  • Rode, branderige en schilferige huid en jeuk in het bestraalde gebied

De arts kan u vertellen of uw haar weer zal aangroeien. De meeste klachten verdwijnen vanzelf binnen een paar weken na de bestraling. Gaan de klachten niet weg? Neem dan contact op met uw arts van het ZRTI.

Enkele adviezen

  • Heeft u hoofdpijn of bent u misselijk? Vertel dit aan de laboranten of uw arts. Zij kunnen u helpen met tips of medicijnen.

Informatie

Lotgenotencontact

  • Kijk ook bij de veelgestelde vragen over bestraling van de hersenen.

Video over de bestraling

Weten hoe het maken van een stereotaxie masker gaat?

Bekijk de video

Weten hoe het maken van een masker gaat?

Bekijk de video

Hoe ziet de behandelroute eruit?

Dit zijn de stappen die u gaat volgen.

Aanmelden

Stap 1

Consult

Stap 2

Voorlichting

Stap 3

CT-scan

Stap 4

Bestralingsplan

Stap 5

Bestralingen

Stap 6

Controle & vervolg

Stap 7

Veelgestelde vragen over bestraling op het hoofd

Waarom krijg ik een masker op tijdens de bestraling?

Het is erg belangrijk dat u stil ligt tijdens de bestraling. Door middel van een masker kunnen we uw hoofd fixeren. Bovendien tekenen we op het masker markeerlijnen die we gebruiken om de bestralingsbundels op precies de juiste plek te richten. Zonder masker, zouden we de lijnen op uw gezicht moeten tekenen.

Hoe wordt een masker gemaakt?

Het masker wordt gemaakt tijdens uw eerste bezoek aan het ZRTI, bij het maken van de CT-scan. De laboranten maken het materiaal voor het masker warm en soepel en vormen het voorzichtig over uw gezicht. Dit voelt aan alsof er een warme handdoek op uw gezicht wordt gelegd. Tijdens het maken van de CT-scan koelt het masker af en wordt het harder. Daarna kan het van uw gezicht gehaald worden.

Is er een MRI-scan nodig?

Soms is er naast de CT-scan een MRI-scan nodig om nauwkeurig te bepalen wat er bestraald moet worden. Of dit nodig is, is geheel afhankelijk van uw situatie en het behandeldoel. Na uw aanmelding bij het ZRTI wordt u hierover geïnformeerd. 

Valt mijn haar uit als ik op mijn hoofd bestraald ben?

Het is mogelijk dat uw haar uitvalt door de bestraling van uw hoofd. Dit is vooraf echter niet altijd te voorspellen. Ook is niet altijd te voorspellen of de haaruitval tijdelijk of blijvend is. Dit is per patiënt verschillend. Uw radiotherapeut-oncoloog bespreekt dit voorafgaand aan de behandeling met u.

Hoe komt het dat ik lichtflitsen zie tijdens de bestraling?

Tijdens de bestraling van uw hoofd kan het voorkomen dat u lichtflitsen ziet die er in werkelijkheid niet zijn. Dit komt door de prikkeling van de oogzenuw. Hier hoeft u zich geen zorgen om te maken. Zodra het bestralingstoestel stopt, verdwijnen deze lichtflitsen.

Waarom worden mijn hersenen bestraald terwijl er nog geen tumor is?

Sommige kankersoorten kunnen zich uitzaaien naar de hersenen. Daarom komt het soms voor dat patiënten bestraling op het hoofd krijgen terwijl er nog geen tumor zichtbaar is. Het doel is om eventuele nog onzichtbare kankercellen te vernietigen waardoor ze niet kunnen uitgroeien tot een tumor.